31 mei Roos van Doorn Pinksteren

31 mei 2020

 

Met medewerking van enkele leden van de  cantorij onder leiding van Rien den Arend

 

 

Pinksterviering 31 mei 2020    

 

 

Welkom en mededelingen.  

Collecte Givat Haviva   ( zie onderaan bericht)

Kaars aansteken

Lang geleden was ik in Norcia, Italië.
De stad waar Benedictus leefde, eind 5e  begin 6e eeuw.
Een van zijn wijsheden raakte me bijzonder:

Om anderen te kunnen bewegen
moet je zelf bewogen zijn.

Thema: in beweging gebracht

Lied: Een vogel, ze broedt (Iona bundel 29)

Een vogel,ze broedt, op de waterbaren,

Zweeft boven de chaos, tijdloos, leeg en woest.

Zij zucht en ze zingt, moeder van de schepping,

Brengt ter wereld wat het Woord ten leven roept.

Zij klapwiekt en vliegt, rust waar het haar goeddunkt.

Licht is zij, nabij, dan weer hoog in de lucht.

Zij huist in de schoot, heet het wonder welkom,

Onbevroede krachten brengt zij aan het licht.

Zij danst in het vuur, wie haar ziet, verbaast zich.

Tong en taal wekt zij waar dorre doodsheid heerst.

Zij zet ons op weg, schenkt haar goede gaven

Niet te kooien, klein te krijgen, onverveerd.

Kom Heilige Geest, stuwkracht, God ten diepste,

Liefdesgave, hartenkreet en laatste zucht.

De sleutel ben jij, open ons de Schriften:

Waai, waai nieuwe wind, waai schoon, wek levenslust.

 

Overweging

Pinksteren vind ik altijd een leuk feest. Buiten is de lente volop doorgebroken, het zoemt en bloeit en groeit om ons heen en wij mensen vieren het Feest van de Geest.

Van de hele Drie Eenheid heb ik altijd het meest gehad van met De Heilige Geest. Dat schijnt niet voor iedereen zo te zijn. Een vriendin van mij keek met Pinksteren altijd een beetje moeilijk. De Vader en de Zoon, daar kon ze zich nog wel wat bij voorstellen. Maar die Geest, dat was te ongrijpbaar.

Voor mij was de Vader in de Hemel altijd wel érg ver weg, en de Zoon zó aards dat ik niet helemaal zeker wist of dat wel Goddelijk was en ik wist ook niet helemaal zeker of hij wel bestaan had. De Heilige Geest daarentegen: daar kón ik wat mee. Die kan je namelijk gewoon direct zelf voelen!

De Heilige Geest, dat is het gevoel dat mij doorstroomt als ik enthousiast raak, of vol vuur over iets wat ik belangrijk of leuk vind. Als ik iets vol overgave knutsel of oplossingen bedenk. Als de gevatte opmerking van een vriend het volgende grapje uitlokt en het volgende en het volgende…

De Heilige Geest. In al zijn onzichtbaarheid zo goed waar te nemen! Zoals je de wind niet kunt zien en niet grijpen, maar je ziet hoe blaadjes van de bomen beginnen te ritselen in een bries, hoe zeilen van een schip opbollen en het schip vaart maakt, je voelt hoe de wind donkere gedachten uit je hoofd kan blazen, zo werkt de Geest.

De Heilige Geest is het aspect van het goddelijke dat het leven doorstroomt en in beweging zet.

“Ten diepste onverwoordbaar, het zingt het hoogste lied. … Te vangen noch te vatten, te grijpen valt het niet. Het is in geen regel en geen vuist, je ziet het door de vingers, Het waait het leeft het bruist! Zoals Ivo de Jong dichtte.

In de Bijbel wordt de Geest verbeeld door een witte duif. Ik weet niet hoe het bij u is, maar dat beeld is mij ingeprent uit de kinderbijbel. De witte duif die neerdaalt uit de hemel als Jezus gedoopt wordt. Dat beeld rijmt als het ware op de duif die op zoek gaat vanuit de ark van Noach naar levensruimte en terugkomt met een olijftakje. Een Duif betekent in de bijbel: een nieuw begin. De witte duif is in het oude Israël een reine vogel. Verklaarbare beeldspraak voor wie thuis is in de Bijbel.

Maar toch, qua gevoelswaarde… als ik een beeld zou moeten bedenken bij de Heilige Geest, die waait en leeft en bruist, dan zou bij mij niet direct het beeld van een witte duif omhoog komen. Ik zie bij een witte duif pleinen in de stad, vogels die friet uit prullenbakken eten, die altijd wat onhandig met hun nest omgaan in de eik in onze achtertuin.

Jaren geleden verbleef ik een week in de Iona community kwam ik in aanraking met taal van de keltisch christelijke traditie, die vol met beelden uit onze westerse natuur zit. Hier bleek de Heilige Geest geen witte duif, maar een Wilde gans!

Een wilde gans. Dat riep bij mij van binnen iets heel anders op! Een stoer beest, die koerst op intuïtie. Met gevoel voor samen sterk, vliegend in de V op weg naar het noorden. Met een wilde natuur, die zich laat dragen op de wind. Die zich niet laat kooien, vrij is.

“Niet te kooien, klein te krijgen, onverveerd,” zongen we net. In dat lied over de Heilige Geest buitelen de beelden over elkaar heen. Een wilde vogel die broedt en vliegt en klapwiekt. Flarden uit bijbelverhalen: Gods geest die boven de wateren zweeft, de Ruach, de scheppende kracht die alles in de natuur doorstroomt. Tong en taal die gewekt worden, de extase die de discipelen overkwam.

Met al die beelden bezingt het lied een kracht die mensen in beweging brengt. En dat is iets wat we in deze dagen van beperking goed kunnen gebruiken. Een oproep om in beweging te komen.
In de oorspronkelijke tekst van dit lied staat: ‘enemy of apathy’. Tegenstander van de apathie. Apathie is letterlijk: een gebrek aan emotie, motivatie of enthousiasme. Toestand van dofheid. Gevoel van lusteloosheid en onverschilligheid. A patheia, niet voelen. Ik kan u vertellen dat ik die a patheia de afgelopen weken wel af en toe gevoeld heb. Ook een soort onzichtbare kracht, maar dan eentje die aan je trekt en je naar beneden haalt.

Het Pinksterfeest is het feest van de Geest. Die ons tot leven roept, tot in beweging komen.

Kijk om je heen, kijk naar buiten: alles beweegt. En voel hoe alles beweegt in jou. Hoe het bloed je aderen doorstroomt, hoe je adem je longen in en uitstroomt. Hoe je haren langzaam langzaam, maar zeker groeien tot je coupe corona. Alles beweegt, sluit je aan op de stroom en kom in beweging.

Misschien letterlijk, als je straks naar de keuken loopt op rolt voor de koffie. Voel hoe je het kunt, in beweging komen. Misschien kun je straks gaan fietsen, een rondje door de tuin of van de glijbaan in een speeltuintje. Dat zou geweldig zijn. Of, misschien gebeurt het bij jou vandaag juist van binnen. Zoals Rumi schreef: “Blijf lopen, al ga je nergens heen … Blijf in beweging, in jezelf.”

En dat in beweging komen, fysiek of van binnen, dat is niet altijd makkelijk. Soms ben je moegestreden, sufgepiekerd of verdoofd en weggezakt. De boodschap van Pinksteren is: het in beweging komen hoeft niet uit jezelf te komen. Het is er al, de kracht die alles in beweging zet. De niet aflatende kracht die alles doorstroomt.

De indiase schrijver en filosoof Rabindranath Tagore (1861-1941) schreef er een gedicht over.

Praan (Levensstroom)

De stroom van leven die dag en nacht door mijn aderen vloeit

is dezelfde stroom die door de wereld gaat en danst op het ritme van het leven.Ze schiet vol vreugde door het stof der aarde, breekt uit in oneindig veel grassprieten, golft door bloemen en bladeren

Het is dezelfde levensstroom die gewiegd wordt in de oceaan, de oceaan die kraamkamer is en sterfplek, eb en vloed.Hoe mooi zijn mijn ledematen gemaakt, aangeraakt door deze wereld vol leven

Die eeuwenoude hartenklop, die hier en nu in mijn bloed danst, vervult me met trots.Dat we vandaag die stroom mogen voelen.

Amen

Vuurtjes aansteken (voorbeden/ intenties van dank en zorg uit de afdeling)


Lied: Wanneer de wind die komt en gaat. Nr, 2 uit Een duif, een merel en een mus, liederen voor een vrijzinnige toekomst

Wanneer de wind die komt en gaat

Het hart aan raakt

Dat als een snaar gaat trillen

Ontwaakt een zachte kracht

Sterker uiteindelijk , dan haat en kwaad

Sterker uiteindelijk, dan haat en kwaad.

Kracht die de andere helpt en troost,

Steun geeft en hoop

Onszelf leert te ontvangen

De Wind, Aanwezigheid.

Die heel de wereld, heel het leven draagt,

Die heel de wereld, heel het leven draagt.

Zegen

Nu we de verbondenheid met elkaar via dit beeldscherm straks weer verbreken en verder leven in onze eigen huizen: weet je gezegend…

Dat je de weg mag gaan die je goed doet

Dat je opstaat wanneer je valt,

Dat je mens mag worden in Gods ogen

En die van anderen.

Weet dat de aarde je draagt

Dat je gaat in het licht

En de wind je omgeeft.

Amen

Filmpje met verschillende beelden van wilde ganzen met muziek van het lied

Praan (Levensstroom) van Rabindranath Tagore op muziek gezet door Gary Schyman en gezongen door Palbasha Shiddique.


Uitblazen kaars

Achtergrond informatie

 

Rabindranath Tagore (1861-1941)

Tagore was een beroemd dichter, roman- en toneelschrijver, filosoof, mysticus. Hij was de eerste Indiase winnaar van de Nobelprijs voor Literatuur in 1913.  Hij predikte ascese noch yoga, maar een vreugde- en liefdevol opgaan in God in het dagelijks leven.

Tagore streefde in zijn wereldbeschouwingen bewust naar een harmonische verbinding tussen de Westerse en Oosterse filosofieën, religies en culturen. Hij had een belangrijk aandeel in de bevrijding van India. Hij schreef het gedicht Praan, Levenstroom, dat in verschillende varianten uit het Bengalees vertaald is. 

Blijf lopen

Blijf lopen

Al ga je nergens heen.

Probeer niet in de verte te zien.

Daarvoor zijn we niet gemaakt.

Blijf in beweging in jezelf,

Maar pas op!

Angst wijst je een pad.

Laat het links liggen.

Liefde is in zijn essentie niet op iemand gericht.

Het meest bevredigende werk heeft geen doel.

Kon ik mijn slimheid maar opgeven.
Dat zou nog eens slim zijn !

Rumi

Vertaling: Wim van der Zwan.  Met dank aan Josine uit Terborg voor het opsturen van dit gedicht van Rumi.

Andere vertaling van het gedicht ‘Praan’

The same stream of life that runs through my veins night and day runs through the world and dances in rhythmic measures.

It is the same life that shoots in joy through the dust of the earth in numberless blades of grass and breaks into tumultuous waves of leaves and flowers.

It is the same life that is rocked in the ocean-cradle of birth and of death, in ebb and in flow.

I feel my limbs are made glorious by the touch of this world of life. And my pride is from the life-throb of ages dancing in my blood this moment.


Uw gift voor Givat Haviva kan overgemaakt worden op   NL78INGB0000870161, ten name van Vrijzinnigen Bennekom. Vermelding: pinkstergift
 

Givat Haviva is een Joods-Arabisch instituut voor Vredeseducatie dat zich inzet voor een vreedzame samenleving tussen Joden en Arabieren in Israël. De Stichting Vrienden van Givat Haviva zet zich in Nederland in voor dit instituut door middel van de bevordering van naamsbekendheid en fondsenwerving.

Enkele projecten:

Through Others’ Eyes

Kunst en cultuur hebben de potentie om mensen te raken en sociale en psychologische grenzen te overschrijden door een gedeelde menselijkheid aan het licht te brengen . Givat Haviva gebruikt de bindende kracht van fotografie om Joodse en Arabische Israeliërs dichter bij elkaar te brengen.

Givat Haviva International School (GHIS) is in september 2018 van start gegaan. De school staat open voor jongeren tussen 16–19 jaar uit de hele wereld. De tweejarige opleiding resulteert in het internationaal erkende International Baccalaureaat diploma

Het belangrijkste onderwijsproject van Givat Haviva is Children Teaching Children. Wie de jeugd heeft, heeft immers de toekomst!

Het project is opgezet in 1986 om via een dialoog wederzijds begrip te kweken. Het biedt een tweejarige cursus aan, voor leraren en leerlingen van de lagere klassen van Joodse en Arabische middelbare scholen.

Thema’s binnen het project zijn:

  • de plaats van het individu in de maatschappij
  • de verhoudingen tussen de verschillende bevolkingsgroepen in Israël
  • de relatie tussen Joden en Arabieren in de Staat Israël
  • problemen met de eigen identiteit in verschillende culturele en nationale achtergronden
  • vraagstukken rond puberteit en adolescentie.

 



Deel dit artikel





Video

Bekijk opnames.

Zoeken


Nieuwsbrief


Blijf op de hoogte en schrijf je in voor onze nieuwsbrief!

Een robot (of spam-script) Een mens
Volledige naam E-mailadres